Sound & vision

Wedding processions

Sorry, this article has not been translated yet. Enjoy watching and listening to the recordings!

Fotografia weselna to oprócz pamiątkowych portretów pary młodej w fotograficznym atelier, także zdjęcia wykonane w różnych momentach uroczystości. W latach 30-tych pojawiły się już aparaty migawkowe umożliwiające wykonywanie zdjęć w ruchu. Na szerszą skalę ten typ fotografii pojawia się w okresie powojennym, kiedy nastąpił znaczny rozwój fotografii amatorskiej, dzięki ulepszeniu samej techniki fotograficznej i pojawieniu się bardziej dostępnych aparatów migawkowych. Stopniowo od końca lat 40-tych XX wieku coraz więcej zdjęć wykonywano w plenerze, w trakcie uroczystości, tworząc z niej niejako reportaż.

Najchętniej w ten sposób fotografowano obrzędy weselne, które na wsi polskiej były szczególnie bogate i złożone. Jeszcze w latach 40–60-tych XX wieku w wielu miejscach można było spotkać dość tradycyjny schemat zwyczajów weselnych. Dzięki ich fotograficznym dokumentacjom ukazane są poszczególne etapy obrzędu, można zobaczyć też, w jaki sposób i w których częściach wesela zachodziło najwięcej zmian.

 

Szczególnie barwnie przedstawiały się orszaki weselne, które były jedną z bardziej charakterystycznych cech wiejskich wesel w wielu regionach Polski. Składają się one najczęściej z drużbów i druhen, swatów, orkiestry oraz weselnych gości. Drużyna weselników towarzyszy młodej parze we wszystkich etapach obrzędu weselnego: od przyjazdu Młodego po Pannę Młodą z drużbami, przez błogosławieństwo rodziców, wyjazd do kościoła, (w niektórych regionach etapom tym towarzyszą bramy weselne), i ostatecznie prowadzenie młodych z kościoła na przyjęcie weselne. Nieodłącznym elementem orszaku są muzykanci, którzy często prowadzą cały orszak i są przewodnikami we właściwym przebiegu weselnego scenariusza. Podobny schemat widoczny jest na wielu fotografiach z tego okresu.

 

Wesele szwagra Jana Bździucha. Przemarsz weselników przez wieś. Jan Bździuch idzie obok barabanisty. Lubelskie, Aleksandrów, 1954

 

Orszaki nie zawsze prowadzone były pieszo. W tradycji wiejskiej funkcjonowały zarówno orszaki konne, ale częściej spotykano wesele jadące na wozach, zwykłych drabiniastych, koszowych, czasem i bardziej paradnych bryczkach.

Joanna Bartuszek
2014

 

Kapela prowadzi Państwa Młodych do kościoła na ślub. Radomskie, Gielniów, ok. 1980

 

Muzykanci na czele orszaku weselnego. Lubelskie, Gorajec, 1940–1949

 

Pamiątkowe zdjęcie z wesela Warczyków. Opoczyńskie, Brzustów, 1955

 

Orkiestra prowadzi orszak weselny na ślub. Lubelskie, Radzięcin, 1970

 

Ślub córki Stanisław Fijałkowskiego. Przeprowadzanie Panny Młodej z jej posagiem do męża. Lubelskie, Chrzanów, 1967

 

Muzykanci prowadzą Młodych i orszak ślubny. Rzeszowskie, 1960

 

Muzykanci prowadzą Młodych i gości. Opoczyńskie, Ciebłowice, 1958

 

Goście z muzykantami jadą po Pannę Młodą, mają ze sobą stół i krzesła, żeby zrobić bramę. Rzeszowskie, Przedborze, ok. 1960

 

Autor tekstu:
– Joanna Bartuszek

Materiały:
– Archiwum Muzyki Wiejskiej
www.archiwummuzykiwiejskiej.pl

Zobacz:
– Muzyka Odnaleziona
Fundacja – www.muzykaodnaleziona.pl
Wydawnictwo – www.muzykaodnaleziona.com
Facebook/MuzykaOdnaleziona